Class 6 Social Science Chapter 7 মানুহৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ বিকাশ

Class 6 Social Science Chapter 7 মানুহৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ বিকাশ Question Answer Assamese Medium to each chapter is provided in the list so that you can easily browse through different chapters Class 6 Social Science Chapter 7 মানুহৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ বিকাশ Solutions and select need one. Class 6 Social Science Chapter 7 মানুহৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ বিকাশ Question Answers Download PDF. SEBA Class 6 Social Science Texbook Solutions.

Class 6 Social Science Chapter 7 মানুহৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ বিকাশ

Also, you can read the NCERT book online in these sections Solutions by Expert Teachers as per Central Board of Secondary Education (CBSE) Book guidelines. SCERT Class 6 Social Science Textual Solutions in Assamese are part of All Subject Solutions. Here we have given SEBA Class 6 Social Science Notes, SEBA Class 6 Social Science Assamese Medium Textbook Solutions for All Chapters, You can practice these here.

মানুহৰ জীৱন-প্ৰণালীৰ বিকাশ

Chapter: 7

অনুশীলনী – ১

১। তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ দিয়া-

(ক) আদিম মানুহে কি কি বস্তু খাদ্য হিচাপে গ্রহণ কৰিছিল?

উত্তৰঃ আদিম মানুহে গছৰ সৰি থকা ফল, বীজ, পাত, পোক-পতংগ আদি সংগ্ৰহ কৰি বস্তু খাদ্য হিচাপে গ্রহণ কৰিছিল।

(খ) আদিম মানুহৰ আশ্রয়স্থলবোৰ কেনে আছিল?

উত্তৰঃ আদিম মানুহৰ আশ্রয়স্থলবোৰ  শিলৰ গুহা আৰু গছৰ খোৰোং আছিল।

(গ) আদিম যুগৰ সজুঁলিবোৰ কি আছিল? সেইবোৰ কেনেকৈ প্ৰস্তুত কৰি লৈছিল?

উত্তৰঃ আদিম যুগত মানুহে নিজৰ কামৰ সুবিধাৰ বাবে বিভিন্ন ধৰণৰ সজুঁলি ব্যৱহাৰ কৰিছিল। তেওঁলোকে মাছ ধৰা, চিকাৰ কৰা আদিৰ বাবে শিল, গছৰ ডাল আৰু ডাঙৰ জন্তুৰ হাড়ৰ পৰা সজুলি প্ৰস্তুত কৰিছিল। এই সজুঁলিবোৰ মাৰি, কাটি বা ঘঁহি তৈয়াৰ কৰা হৈছিল।

(ঘ) জুইৰ আৱিষ্কাৰ কিদৰে হৈছিল?

উত্তৰঃ জুইৰ আৱিষ্কাৰ মানৱ সভ্যতাৰ এটা উল্লেখযোগ্য ঘটনা। আদিম মানুহে লক্ষ্য কৰিছিল শিলে শিলে জোৰকৈ ঘহঁনি খালেও জুইৰ ফিৰিঙতি ওলায়। এনেদৰে সৃষ্টি হোৱা জুই দেখি আদিম মানুহে প্রথমতে ভয় খাইছিল। তেতিয়াও কিন্তু তেওঁলোকে জুইৰ ব্যৱহাৰ জনা নাছিল। তেওঁলোকে দেখিছিল যে বেছি বেগেৰে বাগৰি অহা শিল এটাই আন শিলৰ গাত ঘহঁনি খালে জুইৰ শিখা ওলায় আৰু সেই শিখা শুকান ঘাঁহ, গছৰ পাত আদিত লাগিলে জুই জ্বলি উঠে। তাৰ পিছৰপৰা তেওঁলোকে শিল ঘঁহি জুই জ্বলাবলৈ শিকিছিল। এইদৰে জুইৰ আৱিষ্কাৰ হৈছিল, যি মানৱ সভ্যতাৰ বাবে এটা গুৰুত্বপূর্ণ আৱিষ্কাৰ আছিল।

২। চমুটোকা লিখা-

(ক) আদিম মানুহৰ খাদ্যাভ্যাস।

উত্তৰঃ আদিম মানুহে যাযাবৰী জীৱন-যাপন কৰিছিল আৰু জীয়াই থাকিবলৈ খাদ্য সংগ্ৰহ আৰু চিকাৰত নিৰ্ভৰ কৰিছিল। তেওঁলোকে গছৰ পৰা পৰি পৰা ফল, বীজ, পাত, পোক-পতংগ আদি সংগ্ৰহ কৰি কাঁচাকৈ খাইছিল। সেই সময়ত তেওঁলোকে জুইৰ ব্যৱহাৰ জনা নাছিল। কালক্ৰমে তেওঁলোকে সহজে ধৰিব পৰা ছাগলী, হৰিণ আদিৰ চিকাৰ আৰম্ভ কৰে আৰু পিছত দলবদ্ধভাৱে ডাঙৰ জন্তুৰো চিকাৰ কৰিবলৈ শিকিলে।

(খ) আদিম মানুহৰ আশ্রয়স্থল।

উত্তৰঃ আদিম মানুহে ৰ’দ, বতাহ, বৰষুণ আৰু বনৰীয়া জন্তুৰ পৰা সুৰক্ষা পাবলৈ আশ্ৰয়স্থল বিচাৰি পায়। তেওঁলোকে শিলৰ গুহা আৰু গছৰ খোৰোংকেই আশ্ৰয়স্থল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। এই আশ্ৰয়বোৰ তেওঁলোকক প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ আৰু হিংস্ৰ জন্তুৰ আক্ৰমণৰ পৰা ৰক্ষা কৰিছিল। তেনে আশ্ৰয়স্থলত বাস কৰি তেওঁলোকে নিজৰ জীৱন-যাপন আগবঢ়াই লৈ গৈছিল।  

৩। জুইৰ আৱিষ্কাৰে আদিম মানুহৰ জীৱনলৈ কিদৰে পৰিৱৰ্তন আনিছিল বহলাই লিখা।

উত্তৰঃ জুইৰ আৱিষ্কাৰ আছিল আদিম মানুহৰ জীৱনত এক বৈপ্লৱিক পৰিৱর্তন। প্ৰাথমিকভাৱে তেওঁলোকে শিল ঘঁহি বা দুটা শিলৰ সংঘৰ্ষৰ ফলত জুইৰ  ফিৰিঙতি ওলাই আহে বুলি গম পাইছিল। যদিও প্ৰথমে তেওঁলোকে জুই দেখি ভয় খাইছিল, পিছত জুইৰ গুৰুত্ব উপলব্ধি কৰি ইয়াক নিজৰ জীৱনলৈ অন্তর্ভুক্ত কৰিছিল।

জুইৰ আৱিষ্কাৰে আদিম মানুহৰ খাদ্যাভ্যাসত গভীৰ প্ৰভাৱ পেলাইছিল। তেওঁলোকে খাদ্য ৰান্ধিবলৈ শিকিলে, যাৰ ফলত খাদ্য অধিক পুষ্টিকৰ আৰু হজমযোগ্য হ’ল। আনহাতে, জুইৰ সহায়ত ঠাণ্ডা পৰিস্থিতিত উষ্ণতা বজাই ৰাখিবলৈ সক্ষম হ’ল।

জুই মানুহৰ আশ্ৰয়স্থল ৰক্ষাতো গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। ইয়াৰ সহায়ত তেওঁলোকে বনৰীয়া জন্তুৰ আক্ৰমণৰ পৰা নিজকে সুৰক্ষিত ৰাখিবলৈ সক্ষম হ’ল। জুইৰ পোহৰে আঁধাৰ আঁতৰাই আনিলে, যাৰ ফলত নিশাও কিছু কাৰ্যক্ষম হ’ব পাৰিছিল।

ইয়াৰ উপৰিও জুইৰ সহায়ত তেওঁলোকে নতুন নতুন সজুঁলি আৰু অস্ত্ৰ তৈয়াৰ কৰিবলৈ শিকিলে। ইয়াৰে ফলত মানৱ সভ্যতাৰ উন্নতি আৰু যান্ত্ৰিক অগ্ৰগতিৰ বাট মুকলি হ’ল। জুইৰ আৱিষ্কাৰে আদিম মানুহক প্ৰাকৃতিক বিপদৰ পৰা ৰক্ষা কৰাৰ লগতে তেওঁলোকৰ দৈনন্দিন জীৱন, খাদ্যাভ্যাস, আশ্ৰয় আৰু সজুলি ব্যৱস্থাত এক দিশা-প্ৰদৰ্শক ৰূপে কাম কৰিছিল। এই আৱিষ্কাৰেই মানবসভ্যতাৰ অগ্ৰগতিত এটা দীপস্তম্ভ হিচাপে বিবেচিত।

১। তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ দিয়া-

(ক) মানুহে পোহা প্রথম জন্তুবিধ কি আছিল?

উত্তৰঃ মানুহে পোহা প্ৰথম জন্তুবিধ আছিল কুকুৰ। তেওঁলোকে কুকুৰক সুৰক্ষা আৰু সহচৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।

(খ) পশুপালনৰ যুগ কেনেদৰে আৰম্ভ হৈছিল?

উত্তৰঃ মানুহে যেনেকৈ বহু বছৰ নিৰীক্ষণ কৰি খেতি কৰা কামটো শিকিছিল, ঠিক তেনেকৈ জীৱ-জন্তুৰ পোহপাল কৰাটোও বহু বছৰ ধৰি নিৰীক্ষণ কৰিয়েই শিকিছিল। বহুতো পণ্ডিতৰ মতে মানুহে পোহ মনোৱা প্রথম জন্তুবিধ আছিল কুকুৰ। সময় আগবঢ়াৰ লগে লগে তেওঁলোকে গৰু, ছাগলী, ঘোঁৰা আদি জীৱ-জন্তুকো পোহপাল দিবলৈ শিকিছিল। এনেদৰেই পশুপালন যুগৰ আৰম্ভ হৈছিল। 

২। কৃষিৰ আৰম্ভণি আৰু বিকাশ কিদৰে হৈছিল?

উত্তৰঃ মানুহে যাযাবৰী জীৱন-যাপন কৰোঁতে মহিলাসকলে শিপা, ঘাঁহ, ফল-মূল গোটোৱা কাম কৰিছিল। তেওঁলোকে লক্ষ্য কৰিছিল যে ফল-মূলৰ গুটি যিখন ঠাইত পেলাই দিয়া হয়, তাতেই পুনৰ গছ গজে। এই কথা জনাৰ পিছত তেওঁলোকে নিজৰ প্ৰয়োজনৰ বাবে গুটি সিঁচিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। ইফালে, মানুহে দীৰ্ঘদিন ধৰি নিৰীক্ষণ কৰি পশুপালনো শিকিছিল। এইদৰে কৃষি আৰু পশুপালন  লাহে লাহে আৰম্ভ হৈ মানুহে এক স্থায়ী জীৱন গঢ়ি তুলিলে।

১। তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ দিয়া-

(ক) আদিম মানুহে কেতিয়াৰপৰা স্থায়ীভাৱে বসবাস কৰিবলৈ ল’লে?

উত্তৰঃ আদিম লোকসকলে জীৱ-জন্তুৰপৰা খেতি ৰক্ষা কৰিবলৈ ওচৰতে স্থায়ীভাৱে বাস কৰিবলৈ লৈছিল।

(খ) বর্তমান সময়তো খাদ্য-সংগ্ৰহ আৰু চিকাৰ কৰি জীৱন-নির্বাহ কৰা জনগোষ্ঠী এটাৰ নাম লিখা।

উত্তৰঃ বর্তমান সময়তো খাদ্য-সংগ্ৰহ আৰু চিকাৰ কৰি জীৱন-নির্বাহ কৰা জনগোষ্ঠী এটাৰ নাম হ’ল আন্দামান-নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জৰ ‘জাৰোৱা’ জনগোষ্ঠী।

(গ) গাঁৱৰ আৰম্ভণি কিদৰে হৈছিল?

উত্তৰঃ পানী আৰু খাদ্যৰ সুবিধা বিচাৰি মানুহে নৈ-নিজৰাৰ কাষত স্থায়ীভাৱে থাকিবলৈ লৈছিল। এইদৰে গাঁওবোৰৰ আৰম্ভণি হৈছিল।

(ঘ) মানুহে প্রথমে কেনে ধৰণৰ পাত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰিছিল?

উত্তৰঃ মানুহে প্রথমে গছৰ পাত, বাঁহ আদি দিয়ে তৈয়াৰ কৰা পাত্ৰ মাটিৰে লেপি প্ৰস্তুত কৰা পাত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰিছিল।

(ঙ) চকাৰ ব্যৱহাৰে আদিম মানুহৰ জীৱনত কেনে প্রভাৱ পেলাইছিল?

উত্তৰঃ চকাৰ ব্যৱহাৰে মানুহৰ বাবে সামগ্ৰী বহন সহজ কৰিছিল আৰু বাণিজ্য-যোগাযোগৰ বাবে যাতায়াত সুবিধাজনক কৰি তুলিছিল।

তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ উত্তৰ দিয়া-

১। আদিম লোকৰ মাজত বিনিময়ৰ আৰম্ভণি কেনেদৰে হৈছিল?

উত্তৰঃ আদিম লোকসকলে নিজৰ প্রয়োজনতকৈ অধিক উৎপাদিত শস্য আৰু সামগ্ৰী আন ব্যক্তিৰ লগত বিনিময় কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। উদাহৰণস্বৰূপে, কোনোবাই অধিক শস্য উৎপাদন কৰিলে, সেয়া তেওঁ পাত্ৰ তৈয়াৰ কৰা মানুহৰ সৈতে বিনিময় কৰিছিল। এইদৰে বিনিময় ব্যৱস্থাৰ আৰম্ভণি হৈছিল।

২। অতীতত প্রথম বাণিজ্যকেন্দ্ৰবোৰ কিদৰে গঢ়ি উঠিছিল?

উত্তৰঃ সামগ্ৰী বিনিময়ৰ সুবিধাৰ বাবে মানুহে কিছু সুচল ঠাই বাছি লৈছিল, য’ত সহজে আদান-প্ৰদান কৰিব পাৰি। এই ঠাইবোৰেই পিছলৈ ব্যৱসায়-বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ়ি উঠে।

৩। আদিম যুগৰ অৱশিষ্ট উদ্ধাৰ হোৱা ভাৰতৰ কেইখনমান ঠাইৰ নাম উল্লেখ কৰা।

উত্তৰঃ ভাৰতবৰ্ষত আদিম যুগৰ অৱশিষ্ট পোৱা কেইখনমান উল্লেখযোগ্য স্থান হ’ল-

(ক) ভীমবেটকা (মধ্যপ্ৰদেশ)।

(খ) বেলান উপত্যকা (উত্তৰ প্ৰদেশ)।

(গ) মির্জাপুৰ (উত্তৰ প্ৰদেশ)।

(ঘ) বাগোৰ (ৰাজস্থান)।

(ঙ) বুর্জহোম (কাশ্মীৰ)।

তলত দিয়া প্রশ্নসমূহৰ (১নং ৰ পৰা ৫নং লৈ) শুদ্ধ উত্তৰটোৰ কাষত থকা ‘O’ চিনটো পূৰ কৰা-

১। আদিম মানুহে এঠাইৰ পৰা আন এঠাইলৈ ঘূৰি ফুৰাৰ কাৰণটো কি আছিল?

(ক) খেলা-ধূলা।

(খ) খাদ্য সংগ্রহ।

(গ) যুদ্ধ।

(ঘ) বেপাৰ-বাণিজ্য।

উত্তৰঃ (খ) খাদ্য সংগ্রহ।

২। আদিম মানুহে প্রথম অৱস্থাত কিয় হিংস্র প্রাণীবোৰ চিকাৰ কৰা নাছিল?

(ক) হিংস্র প্রাণীবোৰৰ উৎপত্তি হোৱা নাছিল।

(খ) হিংস্র প্রাণীবোৰক চিকাৰ কৰিবলৈ কোনো সঁজুলি নাছিল।

(গ) হিংস্র প্রাণীবোৰ বৰ শক্তিশালী আছিল।

(ঘ) হিংস্র প্রাণীবোৰে গছত বাস কৰিছিল।

উত্তৰঃ (গ) হিংস্র প্রাণীবোৰ বৰ শক্তিশালী আছিল। 

৩। আদিম মানুহে প্রথম অৱস্থাত স্থায়ীভাৱে বসতি স্থাপন নকৰাৰ কাৰণটো কি?

(ক) তেওঁলোক এলেহুৱা আছিল।

(খ) পকীঘৰ নিৰ্মাণ কৰিবলৈ জনা নাছিল।

(গ) খাদ্যৰ সন্ধানত ঘূৰি ফুৰিবলগীয়া হৈছিল।

(ঘ) আদিম মানুহৰ টকা-পইচা নাছিল।

উত্তৰঃ (গ) খাদ্যৰ সন্ধানত ঘূৰি ফুৰিবলগীয়া হৈছিল।

৪। তলৰ কোনটো আদিম মানুহৰ বাসস্থান আছিল?

(ক) গছৰ তল।

(খ) জুপুৰী ঘৰ।

(গ) শিলৰ গুহা।

(ঘ) পকীঘৰ।

উত্তৰঃ (গ) শিলৰ গুহা। 

৫। আদিম মানুহে গাঁও পাতিবলৈ জলাশয়ৰ ওচৰৰ অঞ্চলবোৰ কিয় বাছি লৈছিল?

(ক) খেতিত পানী যোগানৰ সুবিধাৰ বাবে। 

(খ) মানুহৰ দৈনন্দিন ব্যৱহাৰৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় পানী সহজতে লাভ কৰিছিল। 

(গ) পোহনীয়া জীৱ-জন্তুৰ খোৱাপানীৰ অভাৱ সহজে পূৰ হৈছিল। 

(ঘ) ওপৰৰ আটাইকেইটা। 

উত্তৰঃ (ঘ) ওপৰৰ আটাইকেইটা। 

৬। জুইৰ আৱিষ্কাৰে আদিম মানুহক কিদৰে সহায় কৰিছিল লিখা।

উত্তৰঃ জুইৰ আৱিষ্কাৰে আদিম মানুহৰ জীৱনত এক ডাঙৰ পৰিৱৰ্তন আনিছিল। ই  আদিম মানুহৰ  জীৱন-যাত্ৰা অধিক সহজ, সুৰক্ষিত আৰু উন্নত কৰি তুলিছিল। জুইয়ে আদিম মানুহক বহু ক্ষেত্ৰত সহায় কৰিছিল, যেনে–

(ক) খাদ্য ৰান্ধিবলৈ সহায় কৰিছিল।

(খ) ঠাণ্ডাৰ পৰা ৰক্ষা পাইছিল।

(গ) হিংস্ৰ জন্তুৰপৰা আত্মৰক্ষা কৰিব পাৰিছিল।

(ঘ) পোহৰৰ ব্যৱস্থা হৈছিল, যাতে ৰাতিৰ সময়ত কাম কৰিব পাৰিছিল।

৭। তলৰ চিত্ৰত দিয়া সঁজুলিসমূহ সময়ানুক্রমে সজোৱা-

উত্তৰঃ তলৰ চিত্ৰত দিয়া সঁজুলিসমূহ সময়ানুক্রমে সজোৱা হ’ল-

(ক) ➝ (গ) ➝ (খ) ➝ (ঘ)

৮। আদিম মানুহে ঘৰ সাজিবলৈ কোনবোৰ সামগ্ৰী ব্যৱহাৰ কৰিছিল? কাষৰ বাকচটোত লিখা।

উত্তৰঃ আদিম মানুহে ঘৰ সাজিবলৈ তলৰ উপযুক্ত সামগ্ৰীসমূহ ব্যৱহাৰ কৰিছিল-

 (ক) গছৰ পাত।

 (খ) বাঁহ।

 (গ) জন্তুৰ ছাল।

 (জ) খেৰ।

৯। ‘ক’ অংশৰ লগত ‘খ’ অংশ মিলোৱা।

উত্তৰঃ 

১০। তলত দিয়া প্রশ্নবোৰৰ উত্তৰ শব্দ-জালিকাখনৰপৰা বিচাৰি উলিয়াই খালী ঠাইবোৰত লিখা।

উদাহৰণস্বৰূপে,

(ক) আদিম মানুহে আহাৰ সিজাবলৈ কি ব্যৱহাৰ কৰিছিল?

উত্তৰঃ জুই।

(খ) আদিম মানুহে চিকাৰ কৰিবলৈ কি ব্যৱহাৰ কৰিছিল?

উত্তৰঃ শিল।

(গ) আদিম মানুহে বসবাস কৰিবলৈ গুহাৰ উপৰি আন কি ঠাই বাছি লৈছিল?

উত্তৰঃ গছৰ ডাল।

(ঘ) আদিম মানুহে কৃষিৰ উপৰি আন কি কর্মৰ সৈতে জড়িত আছিল?

উত্তৰঃ পশুপালন।

(ঙ) পাহাৰীয়া অঞ্চলত হাবি কাটি কৰা কৃষি পদ্ধতিটোৰ নাম কি?

উত্তৰঃ জুম।

১১। তলত দিয়া সংখ্যাবোৰ একাদিক্রমে সংযোগ কৰা। তাৰ পাছত অংকিত হোৱা চিত্র দুটাৰ নাম লিখা।

উত্তৰঃ ছাত্ৰ-ছাত্ৰী নিজে কৰা।

১২। চকাৰ চিত্ৰটোত ৰং বুলোৱা আৰু ইয়াৰ চাৰিটা ব্যৱহাৰৰ বিষয়ে আলোচনা কবি তলৰ খালী ঠাইখিনিত লিখা।

উত্তৰঃ চকা হৈছে মানৱ ইতিহাসৰ অন্যতম সৰ্বাধিক গুৰুত্বপূৰ্ণ আৱিষ্কাৰ। ই যান্ত্ৰিক উন্নয়ন, পৰিবহণ, আৰু কৃষিকাজত এক নতুন দিশ মুকলি কৰিছিল। আদিম কালৰ পৰা বৰ্তমানলৈকে চকাৰ ভূমিকা সকলো ক্ষেত্রতে অমূল্য।

চকাৰ চাৰিটা ব্যৱহাৰ:

(ক) বাহন চলাবলৈ: গাড়ী, ৰথ, চাইকেল, বুলড’জাৰ আদিত চকাৰ ব্যৱহাৰ হয়।

(খ) পানি তোলাৰ যন্ত্ৰ: পঁজীয়াল, ঘৰুৱা ঘূৰণি-চকাযন্ত্ৰত চকা জড়িত থাকে।

(গ) কৃষি যন্ত্ৰপাতি: লাঙল, ৰথ, আধুনিক ট্রাক্টৰ বা ক্ৰিছিং যন্ত্ৰত।

(ঘ) শিল্প কাৰখানা:  কল-কাৰখানাৰ মেচিনত চকাৰ সহায়ত গতি প্ৰদান কৰা হয়।

চকা নাথাকিলে আজিৰ আধুনিক সভ্যতা পৰিকল্পনাই কৰিব নোৱাৰিলেহেঁতেন। সেয়ে চকা এক যুগান্তকাৰী আৱিষ্কাৰ হিচাপে গণ্য কৰা হৈছে। ইয়ে মানুহক গতি, উৎপাদন আৰু যান্ত্ৰিক কৰ্মত নতুন বিপ্লৱৰ দিশ দেখুৱাইছে।

Parimal

Hi! my Name is Parimal Roy. I have completed my Bachelor’s degree in Philosophy (B.A.) from Silapathar General College. Currently, I am working as an HR Manager at Dev Library. It is a website that provides study materials for students from Class 3 to 12, including SCERT and NCERT notes. It also offers resources for BA, B.Com, B.Sc, and Computer Science, along with postgraduate notes. Besides study materials, the website has novels, eBooks, health and finance articles, biographies, quotes, and more.