Winter maha offer Class 10 & 12 Bundles @ ₹299 ₹599
Ends in:
03d
14h
35m
40s

SEBA Class 10 Social Science Notes Chapter 5 ভাৰত আৰু উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য

SEBA Class 10 Social Science Notes Chapter 5 ভাৰত আৰু উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য Assamese Medium As Per New Syllabus to each chapter is provided in the list so that you can easily browse through different chapters SEBA Class 10 Social Science Notes Chapter 5 ভাৰত আৰু উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য and select need one. SEBA Class 10 Social Science Important Notes in Assamese Download PDF.

SEBA Class 10 Social Science Notes Chapter 5 ভাৰত আৰু উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য

Also, you can read the NCERT book online in these sections Solutions by Expert Teachers as per Central Board of Secondary Education (CBSE) Book guidelines. SEBA Class 10 Social Science Study Notes in Assamese are part of All Subject Solutions. Here we have given SEBA Class 10 Social Science Study Material Assamese Medium for All Chapters, You can practice these here.

Chapter: 5

IMPORTANT NOTES

১. ভাৰতৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ উৎস (Sources of Indian Cultural Heritage)

ভাৰতৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য অতি প্ৰাচীন আৰু সমৃদ্ধিশালী। বিভিন্ন সভ্যতা, ধৰ্ম, ভাষা, জনগোষ্ঠী আৰু ৰাজবংশৰ অৱদানৰ ফলত ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বিকাশ ঘটিছে। সিন্ধু উপত্যকাৰ সভ্যতা আৰু বৈদিক সভ্যতাই ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ ভেটি গঢ়ি তুলিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত বিভিন্ন ধৰ্ম আৰু বিদেশী সংস্কৃতিৰ সংমিশ্ৰণৰ ফলত ভাৰতীয় সংস্কৃতি অধিক বৈচিত্ৰ্যময় হৈ পৰে।

ভাৰতীয় সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ প্ৰধান উৎসসমূহ হ’ল—

(i) সিন্ধু উপত্যকাৰ সভ্যতা: হৰপ্পা আৰু মহেঞ্জোদাৰোৰ পৰা পোৱা মূৰ্তি, মোহৰ আৰু অন্যান্য প্ৰত্নতাত্ত্বিক সামগ্ৰীয়ে সেই সময়ৰ শিল্পকলা আৰু ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ পৰিচয় দিয়ে।

(ii) বৈদিক সাহিত্য: চাৰিখন বেদ, ব্ৰাহ্মণ, আৰণ্যক আৰু উপনিষদ ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰাচীন সাহিত্যিক সম্পদ।

(iii) মহাকাব্য আৰু পুৰাণ: ৰামায়ণ, মহাভাৰত, গীতা আৰু বিভিন্ন পুৰাণে ভাৰতীয় সমাজৰ ধৰ্মীয় আৰু নৈতিক আদৰ্শ প্ৰকাশ কৰে।

(iv) বিভিন্ন ধৰ্মৰ প্ৰভাৱ: বৌদ্ধ, জৈন, হিন্দু, ইছলাম, খ্ৰীষ্টান আৰু শিখ ধৰ্মই ভাৰতীয় সংস্কৃতিক সমৃদ্ধ কৰিছে।

(v) বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ অৱদান: আৰ্য, অনাৰ্য, দ্ৰাবিড়, অষ্ট্ৰিক আৰু মংগোলীয় জনগোষ্ঠীৰ ৰীতি-নীতি আৰু পৰম্পৰাই ভাৰতীয় সংস্কৃতিত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰিছে।

২. ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বৈশিষ্ট্য (Characteristics of Indian Culture)

ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য হৈছে বৈচিত্ৰ্যৰ মাজত ঐক্য। ভাৰতত বিভিন্ন ভাষা, ধৰ্ম, সাজ-পোছাক, খাদ্যাভ্যাস আৰু উৎসৱ-পাৰ্বণৰ প্ৰচলন আছে। তথাপি এই সকলো পাৰ্থক্যৰ মাজতো ভাৰতীয়সকলৰ মাজত এক উমৈহতীয়া সাংস্কৃতিক পৰিচয় আৰু জাতীয় চেতনা দেখা যায়।

ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰধান বৈশিষ্ট্যসমূহ—

(i) বৈচিত্ৰ্যৰ মাজত ঐক্য: বিভিন্ন ভাষা, ধৰ্ম আৰু জনগোষ্ঠীৰ লোক একেলগে বসবাস কৰে।

(ii) সাংস্কৃতিক বহুত্ববাদ: বিভিন্ন ধৰ্ম আৰু সংস্কৃতিৰ লোকসকলে নিজৰ স্বকীয় পৰিচয় বজাই ৰাখে।

(iii) সহনশীলতা: ভাৰতীয় সংস্কৃতিয়ে বিভিন্ন ধৰ্ম আৰু মতাদৰ্শৰ প্ৰতি সন্মান প্ৰদৰ্শন কৰে।

(iv) গ্ৰহণশীলতা: বিদেশী সংস্কৃতিৰ ভাল দিশসমূহ গ্ৰহণ কৰি ভাৰতীয় সংস্কৃতি অধিক সমৃদ্ধ হৈছে।

(v) প্ৰাচীন পৰম্পৰা: সাহিত্য, ধৰ্ম, সংগীত, নৃত্য আৰু উৎসৱৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰাচীন পৰম্পৰা আজিও চলি আছে।

৩. ভাৰতীয় সাহিত্য (Indian Literature)

ভাৰতীয় সাহিত্যৰ ইতিহাস অতি প্ৰাচীন। সংস্কৃত ভাষাত ৰচিত বেদ, উপনিষদ, ৰামায়ণ, মহাভাৰত আৰু পুৰাণসমূহ ভাৰতীয় সাহিত্যৰ অমূল্য সম্পদ। এই গ্ৰন্থসমূহত ধৰ্ম, দৰ্শন, নৈতিকতা, সমাজব্যৱস্থা আৰু মানুহৰ জীৱন সম্পৰ্কে বিভিন্ন বিষয় আলোচনা কৰা হৈছে।

ভাৰতীয় সাহিত্যৰ কেইটামান উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থ আৰু অৱদান—

  • বেদ: প্ৰাচীন ভাৰতীয় ধৰ্ম আৰু জ্ঞানৰ মূল আধাৰ।
  • ৰামায়ণ: ৰামৰ জীৱন আৰু আদৰ্শৰ ওপৰত আধাৰিত মহাকাব্য।
  • মহাভাৰত: কৌৰৱ-পাণ্ডৱৰ সংঘাত আৰু ধৰ্ম-অধৰ্মৰ বিষয়বস্তুৰে সমৃদ্ধ মহাকাব্য।
  • অৰ্থশাস্ত্ৰ: কৌটিল্যৰ ৰচনা; ৰাজনীতি আৰু প্ৰশাসন সম্পৰ্কীয় গ্ৰন্থ।
  • চৰক সংহিতা: প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থ।
  • সুশ্ৰুত সংহিতা: শল্য চিকিৎসা সম্পৰ্কীয় প্ৰাচীন গ্ৰন্থ।

সংস্কৃতৰ উপৰি পালি, প্ৰাকৃত আৰু বিভিন্ন আঞ্চলিক ভাষাতো সাহিত্যৰ বিকাশ ঘটিছিল। কালিদাস, শূদ্ৰক আৰু বাণভট্টৰ দৰে সাহিত্যিকে ভাৰতীয় সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰিছিল।

৪. ভাৰতীয় স্থাপত্য (Indian Architecture)

ভাৰতীয় স্থাপত্যশিল্পৰ ইতিহাস অতি প্ৰাচীন। প্ৰাচীন কালত মঠ, মন্দিৰ, স্তূপ আৰু গুহা নিৰ্মাণৰ জৰিয়তে এই শিল্পৰ বিকাশ ঘটিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত বিভিন্ন ৰাজবংশৰ পৃষ্ঠপোষকতাত মন্দিৰ, ৰাজপ্ৰাসাদ, মছজিদ আৰু সমাধিসৌধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।

ভাৰতীয় মন্দিৰ স্থাপত্যৰ প্ৰধান তিনিটা শৈলী—

(i) নাগৰ শৈলী: উত্তৰ ভাৰতত এই শৈলীৰ মন্দিৰ অধিক দেখা যায়।

(ii) দ্ৰাবিড় শৈলী: দক্ষিণ ভাৰতত এই শৈলীৰ মন্দিৰ নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।

(iii) বেছৰ শৈলী: নাগৰ আৰু দ্ৰাবিড় শৈলীৰ বৈশিষ্ট্যৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়।

ভাৰতীয় স্থাপত্যৰ উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শন—

  • সাঁচীৰ স্তূপ।
  • অজন্তাৰ গুহা।
  • বিভিন্ন প্ৰাচীন হিন্দু মন্দিৰ।
  • মোগল যুগৰ তাজমহল।

মোগল যুগত পাৰস্য আৰু মধ্য এছিয়াৰ স্থাপত্যশৈলীৰ প্ৰভাৱ ভাৰতীয় স্থাপত্যত পৰিছিল। তাজমহল ইয়াৰ এক উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শন।

৫. ভাৰতীয় ভাস্কৰ্য (Indian Sculpture)

ভাস্কৰ্য হৈছে শিল, মাটি, ধাতু, কাঠ আৰু হাতীৰ দাঁত আদি সামগ্ৰীৰে বিভিন্ন মূৰ্তি বা আকৃতি নিৰ্মাণ কৰা শিল্পকলা। সিন্ধু সভ্যতাৰ সময়ৰ পৰাই ভাৰতত ভাস্কৰ্যশিল্পৰ প্ৰচলন আছিল। সেই সময়ৰ নৃত্যৰত নাৰী মূৰ্তি আৰু বিভিন্ন পশুৰ মূৰ্তিয়ে এই শিল্পৰ প্ৰাচীনতাৰ পৰিচয় দিয়ে।

ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যৰ প্ৰধান তিনিটা শৈলী—

(i) গান্ধাৰ শৈলী: ইয়াত গ্ৰীক-ৰোমান শিল্পকলাৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়।

(ii) মথুৰা শৈলী: এই শৈলীত ভাৰতীয় শিল্পকলাৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য প্ৰকাশ পাইছে।

(iii) অমৰাৱতী শৈলী: ইয়াত সূক্ষ্ম কাৰুকাৰ্য আৰু বৌদ্ধ ধৰ্মীয় বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাশ দেখা যায়।

ভাস্কৰ্যৰ উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শন:

  • অশোকৰ স্তম্ভৰ সিংহৰ মূৰ্তি।
  • বুদ্ধৰ বিভিন্ন মূৰ্তি।
  • হিন্দু দেৱ-দেৱীৰ মূৰ্তি।
  • প্ৰাচীন মন্দিৰৰ শিলত খোদিত ভাস্কৰ্য।

৬. ভাৰতীয় চিত্ৰকলা (Indian Painting)

ভাৰতীয় চিত্ৰকলাৰ ইতিহাস অতি পুৰণি। ভাৰতত দেৱাল চিত্ৰ আৰু ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ চিত্ৰকলাৰ বিশেষ পৰম্পৰা আছে। গুহা, মন্দিৰ আৰু ৰাজপ্ৰাসাদৰ দেৱালত বিভিন্ন ধৰ্মীয়, সামাজিক আৰু প্ৰাকৃতিক দৃশ্য অংকন কৰা হৈছিল।

ভাৰতীয় চিত্ৰকলাৰ উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শনসমূহ—

(i) অজন্তাৰ গুহাৰ চিত্ৰ।

(ii) বাঘ গুহাৰ চিত্ৰ।

(iii) চিত্তানৱাচলৰ চিত্ৰ।

মোগল যুগৰ চিত্ৰকলা:

মোগল যুগত ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ চিত্ৰকলাই বিশেষ উন্নতি লাভ কৰিছিল। আকবৰ, জাহাংগীৰ আৰু ছাহজাহানে চিত্ৰকলাৰ পৃষ্ঠপোষকতা কৰিছিল।

মোগল যুগৰ চিত্ৰসমূহত সাধাৰণতে তলত দিয়া বিষয়বোৰ অংকন কৰা হৈছিল—

  • সম্ৰাট আৰু ৰাজদৰবাৰৰ ছবি।
  • যুদ্ধ আৰু চিকাৰৰ দৃশ্য।
  • বাগিচা, ফুল আৰু গছ-গছনি।
  • জীৱ-জন্তু আৰু প্ৰাকৃতিক দৃশ্য।

পাদশাহনামা, তুতিনামা, জাহাংগীৰনামা আৰু দাস্তান-ই-আমিৰ হামজা আদি গ্ৰন্থত ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ চিত্ৰৰ নিদৰ্শন পোৱা যায়।

৭. ভাৰতীয় সংগীত আৰু নৃত্য (Indian Music and Dance)

ভাৰতীয় সংগীতৰ পৰম্পৰা অতি প্ৰাচীন। সামবেদৰ মন্ত্ৰসমূহ সুৰ আৰু তালৰ সহায়ত গোৱা হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত ভাৰতীয় সংগীত বিভিন্ন শাখাত বিকশিত হয়। ভাৰতীয় সংগীতৰ দুটা প্ৰধান ধাৰা হৈছে হিন্দুস্তানী সংগীত আৰু কৰ্ণাটকী সংগীত।

ভাৰতীয় সংগীতৰ প্ৰধান ধাৰা—

(i) হিন্দুস্তানী সংগীত।

(ii) কৰ্ণাটকী সংগীত।

ভাৰতীয় সংগীতত ব্যৱহৃত কিছুমান বাদ্যযন্ত্ৰ—

  • বাঁহী।
  • পেঁপা।
  • ঢোল।
  • তবলা।
  • খোল।
  • চাৰংগী।
  • চেতাৰ।
  • দোতৰা।
  • বীণা।

ভাৰতৰ আঠবিধ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত শাস্ত্ৰীয় নৃত্য—

নৃত্যৰ নামৰাজ্য
কথাকলিকেৰালা
মোহিনীআট্টমকেৰালা
ভাৰতনাট্যমতামিলনাডু
কুচিপুড়ীঅন্ধ্ৰপ্ৰদেশ
ওডিছীওড়িশা
কথকউত্তৰ ভাৰত
সত্ৰীয়াঅসম
মণিপুৰীমণিপুৰ

৮. যোগবিদ্যা (Yoga)

যোগবিদ্যা ভাৰতৰ এক প্ৰাচীন সাংস্কৃতিক অৱদান। ই মানুহৰ শৰীৰ, মন আৰু আত্মাৰ মাজত সমন্বয় স্থাপন কৰা এক জীৱন-পদ্ধতি। বৈদিক যুগত যোগবিদ্যাৰ চৰ্চা হৈছিল। মহৰ্ষি পতঞ্জলিয়ে ‘যোগসূত্ৰ’ নামৰ গ্ৰন্থৰ জৰিয়তে যোগবিদ্যাক এক সুসংগঠিত ৰূপ প্ৰদান কৰিছিল।

পতঞ্জলিৰ অষ্টাংগ যোগৰ আঠটা অংগ—

(i) যম।

(ii) নিয়ম।

(iii) আসন।

(iv) প্ৰাণায়াম।

(v) প্ৰত্যাহাৰ।

(vi) ধাৰণা।

(vii) ধ্যান।

(viii) সমাধি।

যোগাভ্যাসে শাৰীৰিক আৰু মানসিক সুস্থতা বজাই ৰখাত সহায় কৰে। যোগবিদ্যাৰ গুৰুত্বৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ৰাষ্ট্ৰসংঘই ২১ জুন তাৰিখটো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় যোগ দিৱস হিচাপে পালন কৰাৰ সিদ্ধান্ত গ্ৰহণ কৰে। ২০১৫ চনৰ ২১ জুনত প্ৰথম আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় যোগ দিৱস পালন কৰা হৈছিল।

৯. উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য (Cultural Heritage of North-East India)

উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল ভাৰতৰ এক বৈচিত্ৰ্যময় সাংস্কৃতিক অঞ্চল। ইয়াত বিভিন্ন জনগোষ্ঠী, ভাষা, ধৰ্ম, সাজ-পোছাক, নৃত্য-গীত আৰু সামাজিক পৰম্পৰা দেখা যায়।

উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্য হ’ল—

(i) অসম।

(ii) অৰুণাচল প্ৰদেশ।

(iii) নাগালেণ্ড।

(iv) মণিপুৰ।

(v) মিজোৰাম।

(vi) ত্ৰিপুৰা।

(vii) মেঘালয়।

(viii) ছিকিম।

এই অঞ্চলৰ সাংস্কৃতিক বৈচিত্ৰ্যৰ প্ৰধান কাৰণসমূহ হ’ল—

  • বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বসতি।
  • বিভিন্ন ধৰ্ম আৰু ধৰ্মীয় বিশ্বাস।
  • পৃথক ভাষা আৰু লোকসাহিত্য।
  • নিজস্ব নৃত্য-গীত আৰু বাদ্যযন্ত্ৰ।
  • পৰম্পৰাগত উৎসৱ আৰু সামাজিক ৰীতি-নীতি।

১০. উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ধৰ্মীয় আৰু সাংস্কৃতিক বৈচিত্ৰ্য (Religious and Cultural Diversity of North-East India)

উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বিভিন্ন ৰাজ্যত বিভিন্ন ধৰ্মৰ লোক বসবাস কৰে। হিন্দু, খ্ৰীষ্টান, বৌদ্ধ আৰু পৰম্পৰাগত প্ৰকৃতি-পূজাৰ বিশ্বাস এই অঞ্চলত দেখা যায়। বিভিন্ন জনগোষ্ঠীয়ে নিজৰ পৰম্পৰা, উৎসৱ আৰু সাংস্কৃতিক পৰিচয় সংৰক্ষণ কৰি আহিছে।

কেইখনমান ৰাজ্যৰ বিশেষ সাংস্কৃতিক পৰিচয়—

  • নাগালেণ্ড: নাগা জনগোষ্ঠীৰ নৃত্য, গীত আৰু পৰম্পৰাগত শিল্পকলাৰ বাবে বিখ্যাত। ডিচেম্বৰ মাহৰ প্ৰথম দহ দিনত হৰ্ণবিল উৎসৱ পালন কৰা হয়।
  • মণিপুৰ: মণিপুৰী নৃত্য ভাৰতৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত শাস্ত্ৰীয় নৃত্যসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম। বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱ ইয়াৰ সংগীত আৰু নৃত্যত দেখা যায়।
  • মিজোৰাম: মিজো জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাগত নৃত্য-গীত আৰু উৎসৱ ইয়াৰ সাংস্কৃতিক পৰিচয়ৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ।
  • মেঘালয়: খাচী, গাৰো আৰু জয়ন্তীয়া জনগোষ্ঠীৰ নিজস্ব সামাজিক ৰীতি-নীতি আৰু সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা আছে।
  • অৰুণাচল প্ৰদেশ: বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ মাজত প্ৰকৃতি-পূজা আৰু পৰম্পৰাগত ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ প্ৰচলন আছে।

১১. অসমৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য (Cultural Heritage of Assam)

অসমৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য অতি সমৃদ্ধ আৰু বৈচিত্ৰ্যময়। বিভিন্ন সময়ত বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ লোক অসমলৈ আহি বসবাস কৰিছিল। ব্যৱসায়-বাণিজ্য, ধৰ্মীয় সাধনা, তীৰ্থভ্ৰমণ আৰু স্থায়ী বসতি স্থাপনৰ জৰিয়তে তেওঁলোকৰ মাজত সাংস্কৃতিক আদান-প্ৰদান ঘটিছিল। ইয়াৰ ফলত অসমত এক সমন্বিত সংস্কৃতিৰ সৃষ্টি হৈছিল।

অসমৰ প্ৰাচীন নাম—

  • প্ৰাগজ্যোতিষ।
  • কামৰূপ।

ৰামায়ণ, মহাভাৰত, বিষ্ণুপুৰাণ, কালিকাপুৰাণ আৰু যোগিনীতন্ত্ৰ আদি গ্ৰন্থত প্ৰাগজ্যোতিষ আৰু কামৰূপৰ উল্লেখ পোৱা যায়।

অসমৰ সংস্কৃতিত অৱদান আগবঢ়োৱা কেইটামান জনগোষ্ঠী—

  • বড়ো।
  • ৰাভা।
  • কাৰ্বি।
  • মিচিং।
  • দেউৰী।
  • তিৱা।
  • আহোম।

এই জনগোষ্ঠীসমূহৰ ভাষা, সাজ-পোছাক, খাদ্যাভ্যাস, ধৰ্মীয় বিশ্বাস, উৎসৱ আৰু লোকনৃত্যই অসমৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যক সমৃদ্ধ কৰিছে।

১২. অসমৰ সাহিত্য (Literature of Assam)

অসমীয়া সাহিত্যৰ বিকাশ বহু পুৰণি। প্ৰাচীন কামৰূপৰ বিভিন্ন শিলালিপি আৰু তাম্ৰলিপিৰ পৰা সেই সময়ৰ ভাষা আৰু সাহিত্যৰ বিষয়ে তথ্য পোৱা যায়। বর্মন, শালস্তম্ভ, পাল, কমতা, কোচ আৰু আহোম ৰাজবংশৰ সময়ত বিভিন্ন সাহিত্যিক আৰু ঐতিহাসিক গ্ৰন্থৰ সৃষ্টি হৈছিল।

অসমৰ কেইখনমান উল্লেখযোগ্য বুৰঞ্জী—

(i) দেওধাই বুৰঞ্জী।

(ii) তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী।

(iii) কছাৰী বুৰঞ্জী।

(iv) জয়ন্তীয়া বুৰঞ্জী।

(v) ত্ৰিপুৰা বুৰঞ্জী।

(vi) পদ্য বুৰঞ্জী।

(vii) পদশাহ বুৰঞ্জী।

অৰুণোদই আলোচনী:

  • ১৮৪৬ চনত ‘অৰুণোদই’ প্ৰকাশিত হৈছিল।
  • আমেৰিকান বেপ্টিষ্ট মিছনেৰীসকলে আলোচনীখন প্ৰকাশ কৰিছিল।
  • ই আছিল প্ৰথম অসমীয়া বাৰ্তালোচনী।
  • ইয়াৰ জৰিয়তে অসমীয়া ভাষাত সংবাদ, বিজ্ঞান, ইতিহাস, ধৰ্ম আৰু সমাজ সম্পৰ্কীয় বিষয় প্ৰকাশ পাবলৈ ধৰে।
  • আধুনিক অসমীয়া গদ্য সাহিত্যৰ বিকাশত ইয়াৰ বিশেষ অৱদান আছে।

১৩. অসমৰ ধৰ্মীয় ঐতিহ্য (Religious Heritage of Assam)

অসমত হিন্দু ধৰ্মৰ প্ৰভাৱ অধিক যদিও ইয়াত ইছলাম, খ্ৰীষ্টান, বৌদ্ধ, জৈন, শিখ আৰু বিভিন্ন জনজাতীয় ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ লোকো বসবাস কৰে। হিন্দু ধৰ্মৰ ভিতৰত শাক্ত, শৈৱ, বৈষ্ণৱ আৰু সৌৰপন্থী লোক দেখা যায়।

অসমৰ ধৰ্মীয় ঐতিহ্যৰ উল্লেখযোগ্য দিশসমূহ—

(i) শাক্ত ধৰ্ম: কামাখ্যা মন্দিৰ অসমৰ শক্তি উপাসনাৰ এক বিখ্যাত কেন্দ্ৰ।

(ii) শৈৱ ধৰ্ম: শিৱ উপাসনাৰ পৰম্পৰা অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত দেখা যায়।

(iii) বৈষ্ণৱ ধৰ্ম: শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ আৰু মাধৱদেৱে নৱবৈষ্ণৱ আন্দোলনৰ জৰিয়তে একশৰণ নামধৰ্ম প্ৰচাৰ কৰিছিল।

(iv) ইছলাম ধৰ্ম: আজান ফকীৰে জিকিৰ আৰু জাৰিৰ জৰিয়তে ধৰ্মীয় সমন্বয়ৰ ভাবধাৰা প্ৰচাৰ কৰিছিল।

(v) জনজাতীয় ধৰ্মীয় বিশ্বাস: বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ মাজত প্ৰকৃতি-পূজা আৰু পৰম্পৰাগত ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ প্ৰচলন আছে।

১৪. অসমৰ চিত্ৰকলা (Painting of Assam)

অসমৰ চিত্ৰকলাৰ পৰম্পৰা অতি পুৰণি। সপ্তদশ শতিকাৰ পৰা অসমত পুথি-চিত্ৰ আৰু সত্ৰীয়া চিত্ৰকলাৰ বিশেষ বিকাশ ঘটিছিল। এই চিত্ৰসমূহত ধৰ্মীয় আৰু পৌৰাণিক কাহিনীৰ বিভিন্ন দৃশ্য অংকন কৰা হৈছিল।

অসমৰ চিত্ৰকলাৰ উল্লেখযোগ্য পুথিসমূহ—

  • আনন্দলহৰী।
  • হস্তীবিদ্যাৰ্ণৱ।
  • চিত্ৰ ভাগৱত।
  • গীত গোবিন্দ।
  • কুমৰ হৰণ।
  • শংখচূড় বধ।
  • লৱ-কুশৰ যুদ্ধ।

চিত্ৰ অংকনত ব্যৱহৃত প্ৰাকৃতিক ৰং—

(i) এলান্ধু।

(ii) হালধি।

(iii) সেন্দূৰ।

(iv) শিলিখাৰ ৰস।

(v) অন্যান্য প্ৰাকৃতিক সামগ্ৰীৰ পৰা প্ৰস্তুত কৰা ৰং।

হস্তীবিদ্যাৰ্ণৱ পুথি: সুকুমাৰ বৰকাইথে ৰচনা কৰা এই পুথিখনত বিভিন্ন আকাৰ আৰু বৰণৰ হাতীৰ ছবি অংকন কৰা হৈছে। দিলবৰ আৰু দোচাই নামৰ দুগৰাকী চিত্ৰকৰে এই চিত্ৰসমূহ অংকন কৰিছিল।

১৫. অসমৰ ভাস্কৰ্য (Sculpture of Assam)

অসমৰ ভাস্কৰ্যশিল্পৰ নিদৰ্শন বিভিন্ন মন্দিৰ, শিলালিপি আৰু প্ৰাচীন স্থাপত্যত পোৱা যায়। শিলৰ উপৰি হাতীৰ দাঁত, সোণ, ৰূপ, তাম আৰু কাঠ আদিৰ সহায়তো মূৰ্তি নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল।

অসমৰ ভাস্কৰ্যৰ উল্লেখযোগ্য স্থানসমূহ—

(i) দ-পৰ্বতীয়া।

(ii) বামুণী পাহাৰ।

(iii) মদন কামদেৱ।

(iv) আমবাৰী।

(v) ডবকা।

(vi) পাগলাটেক।

(vii) সূৰ্য পাহাৰ।

(viii) বৰগংগা।

(ix) নুমলীগড়।

(x) দেওপানী।

(xi) শুক্ৰেশ্বৰ।

এই স্থানসমূহৰ মন্দিৰ আৰু প্ৰাচীন স্থাপত্যত দেৱী, শিৱ, বিষ্ণু, গণেশ, সূৰ্য, মকৰ, ঘোঁৰা, হাতী আৰু সিংহৰ মূৰ্তি দেখা যায়। দ-পৰ্বতীয়াৰ তোৰণত থকা গংগা আৰু যমুনাৰ মূৰ্তি অসমৰ ভাস্কৰ্যশিল্পৰ এক উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শন।

১৬. অসমৰ স্থাপত্যশিল্প (Architecture of Assam)

অসমৰ স্থাপত্যশিল্পৰ বহুতো উল্লেখযোগ্য নিদৰ্শন মধ্যযুগ আৰু আহোম ৰাজত্বকালত নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। বিশেষকৈ শিৱসাগৰ জিলাত আহোম যুগৰ বহুতো ঐতিহাসিক স্থাপত্য আজিও দেখা যায়। এই স্থাপত্যসমূহে আহোমসকলৰ কাৰিকৰী জ্ঞান, নিৰ্মাণ কৌশল আৰু শিল্পবোধৰ পৰিচয় দিয়ে।

অসমৰ উল্লেখযোগ্য মন্দিৰ আৰু স্থাপত্যসমূহ—

  • কামাখ্যা মন্দিৰ।
  • উগ্ৰতাৰা মন্দিৰ।
  • উমানন্দ মন্দিৰ।
  • নৱগ্ৰহ মন্দিৰ।
  • শিৱদৌল।
  • জয়দৌল।
  • দেৱীদৌল।
  • ফাকুৱাদৌল।
  • ৰংঘৰ।
  • কাৰেংঘৰ।
  • তলাতল ঘৰ।

ৰংঘৰ: ৰংঘৰ আহোম যুগৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থাপত্য। স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰসিংহৰ সময়ত ইয়াৰ নিৰ্মাণ কাৰ্য আৰম্ভ হৈছিল। ই দুমহলীয়া আৰু ইয়াৰ ছাদখন নাওৰ আকৃতিৰ দৰে নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আহোম ৰজাসকলে ইয়াত বহি বিভিন্ন খেল-ধেমালি আৰু উৎসৱ উপভোগ কৰিছিল।

তলাতল ঘৰ: তলাতল ঘৰৰ নিৰ্মাণ কাৰ্যও স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰসিংহৰ সময়ত আৰম্ভ হৈছিল। ই আহোম যুগৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰাজকীয় স্থাপত্য।

১৭. অসমৰ লোক-সংস্কৃতি (Folk Culture of Assam)

অসমৰ লোক-সংস্কৃতি অতি সমৃদ্ধ। বিভিন্ন অঞ্চল আৰু জনগোষ্ঠীৰ মাজত প্ৰচলিত ভাষা, লোকসাহিত্য, গীত-মাত, নৃত্য, বাদ্যযন্ত্ৰ, সাজ-পোছাক, খাদ্যাভ্যাস, উৎসৱ-পাৰ্বণ আৰু সামাজিক ৰীতি-নীতিয়ে অসমৰ লোক-সংস্কৃতি গঠন কৰিছে।

অসমৰ লোক-সংস্কৃতিৰ প্ৰধান উপাদানসমূহ—

(i) লোকসাহিত্য।

(ii) লোকসংগীত।

(iii) লোকনৃত্য।

(iv) পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাক।

(v) উৎসৱ-পাৰ্বণ।

(vi) লোকবিশ্বাস আৰু সামাজিক ৰীতি-নীতি।

(vii) পৰম্পৰাগত খাদ্যাভ্যাস আৰু গৃহ নিৰ্মাণ।

বিহু: বিহু অসমৰ আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় আৰু উল্লেখযোগ্য উৎসৱ। ব’হাগ, কাতি আৰু মাঘ মাহত ক্ৰমে ৰঙালী বিহু, কঙালী বিহু আৰু ভোগালী বিহু পালন কৰা হয়। এই তিনিওটা বিহুৰ লগত অসমৰ কৃষিভিত্তিক সমাজৰ জীৱন-ধাৰা জড়িত হৈ আছে।

বিহুৰ প্ৰকাৰ আৰু সময়—

বিহুৰ নামপালন কৰা সময়
ৰঙালী বিহুব’হাগ মাহ
কঙালী বিহুকাতি মাহ
ভোগালী বিহুমাঘ মাহ

ৰঙালী বিহুৰ সাতটা দিন—

(i) গৰু বিহু।

(ii) মানুহ বিহু।

(iii) গোসাঁই বিহু।

(iv) কুটুম বিহু।

(v) চেনেহী বিহু।

(vi) মেলা বিহু।

(vii) চেৰা বিহু।

বিহুৰ সময়ত ঢোল, তাল, বাঁহী, পেঁপা, গগনা আৰু সুতুলী আদি বাদ্যযন্ত্ৰ বজোৱা হয়। মানুহে বিহুগীত গায়, বিহুনাচ নাচে আৰু পৰিয়াল তথা সমাজৰ লোকসকলৰ সৈতে আনন্দ-উৎসৱ পালন কৰে।

অসমৰ লোকসংগীত

অসমৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বিভিন্ন ধৰণৰ লোকগীত প্ৰচলিত আছে। এই গীতসমূহত মানুহৰ জীৱনৰ সুখ-দুখ, প্ৰেম, বিৰহ, ধৰ্মীয় বিশ্বাস আৰু সামাজিক জীৱনৰ ছবি প্ৰকাশ পায়।

অসমৰ উল্লেখযোগ্য লোকসংগীতসমূহ—

  • বিয়ানাম।
  • আই নাম।
  • ধাই নাম।
  • কামৰূপী লোকগীত।
  • গোৱালপৰীয়া লোকগীত।
  • টোকাৰী গীত।
  • চিয়াগীত।
  • গৰখীয়া গীত।

অসমৰ জনগোষ্ঠীয় লোকনৃত্য

অসমৰ বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ নিজস্ব নৃত্য-গীত আৰু উৎসৱ-পাৰ্বণ আছে। বড়ো, ৰাভা, কাৰ্বি, মিচিং, দেউৰী আৰু তিৱা জনগোষ্ঠীয়ে নিজৰ পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাক, বাদ্যযন্ত্ৰ আৰু নৃত্যৰ জৰিয়তে সাংস্কৃতিক পৰিচয় প্ৰকাশ কৰে।

NEW VIDEO CLASS

Subject Ka Complete Video Solution Dekhein

Step-by-step easy concept explanation aur full questions Answer ke liye watch karein ya app download karein:

Leave a Comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Scroll to Top