Class 11 Bihu Chapter 1 বিহুৰ উৎপত্তি আৰু ক্রমবিকাশ

Class 11 Bihu Chapter 1 বিহুৰ উৎপত্তি আৰু ক্রমবিকাশ Question Answer Assamese Medium As Per New Syllabus to each chapter is provided in the list so that you can easily browse through different chapters Class 11 Bihu Chapter 1 বিহুৰ উৎপত্তি আৰু ক্রমবিকাশ Solutions and select need one. Class 11 Bihu Textbook Question Answer Assamese Medium Download PDF. Hs 1st Year Bihu Solutions in Assamese.

Class 11 Bihu Chapter 1 বিহুৰ উৎপত্তি আৰু ক্রমবিকাশ

Also, you can read the NCERT book online in these sections Solutions by Expert Teachers as per Central Board of Secondary Education (CBSE) Book guidelines. Hs 1st Year Bihu Notes in Assamese Medium are part of All Subject Solutions. Here we have given AHSEC Class 11 Bihu Question Answer for All Chapters, You can practice these here.

বিহুৰ উৎপত্তি আৰু ক্রমবিকাশ

Chapter: 1

অনুশীলনী

১। তিনিটা বিহু কি কি? বছৰৰ কোন কোন সময়ত এই বিহু উদ্যাপিত হয়?

উত্তৰঃ (i) ব’হাগ বিহু (ৰঙালী বিহু): চ’ত আৰু ব’হাগ মাহৰ দোমাহীৰ দিনাৰ পৰা এই বিহু আৰম্ভ হয়।

(ii) কাতি বিহু (কঙালী বিহু): আহিন আৰু কাতি মাহৰ দোমাহীৰ দিনা উদ্যাপন কৰা হয়।

(iii) মাঘ বিহু (ভোগালী বিহু): পুহ আৰু মাঘ মাহৰ দোমাহীৰ দিনা উদ্যাপন কৰা হয়।

২। বিহু শব্দৰ মূল উৎসৰ সন্দৰ্ভত চমুকৈ লিখা।

উত্তৰঃ বিহু’ শব্দৰ মূল উৎসক লৈ পণ্ডিতসকলৰ মাজত বিভিন্ন মতভেদ দেখা যায়। অসমৰ এই জাতীয় উৎসৱৰ নাম ‘বিহু’ কেনেকৈ প্ৰচলিত হ’ল, সেই সম্পৰ্কে বিভিন্ন পণ্ডিতে বিভিন্ন মত আগবঢ়াইছে।

লীলা গগৈৰ মতে, চ’ত-ব’হাগৰ সংক্ৰান্তিৰ সময়ত গৰু স্নান কৰোৱা আৰু পূজা কৰাৰ যি পৰম্পৰা আছিল, সেই উৎসৱক প্ৰথমে ‘দ্বৈহু’ বা ‘বৈহু’ বুলি কোৱা হৈছিল। কালক্ৰমত শব্দটোৰ ৰূপান্তৰ ঘটি ‘বিহু’ নামটো প্ৰচলিত হয়।

আনহাতে, জয়কান্ত গন্ধীয়াই টাই-আহোমসকলৰ ‘ফি-হু’ বা ‘পি-হু’ শব্দৰ পৰাই ‘বিহু’ শব্দৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি অনুমান কৰিছিল। ‘ফি’ বা ‘পি’ৰ অৰ্থ উৎসৱ আৰু ‘হু’ৰ সৈতে গৰুৰ সম্পৰ্ক থকা বুলি এই মতত ধৰা হয়।

পৰমেশ্বৰ ব্ৰহ্মচাৰী, ডিৰেম্বেশ্বৰ গগৈ আদি পণ্ডিতে আকৌ বৃহত্তৰ চীন-মংগোলীয় তথা তিব্বত-বাৰ্মী ভাষাগোষ্ঠীৰ বিভিন্ন জনজাতীয় ভাষাৰ পৰা ‘বিহু’ শব্দৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে। উদাহৰণস্বৰূপে, চুতীয়াসকলৰ ‘বিছী’, ডিমাছাসকলৰ ‘বিছু’ আৰু বড়োসকলৰ ‘বৈছাগু’ শব্দৰ সৈতে ‘বিহু’ শব্দৰ সম্পৰ্ক বিচাৰি পোৱা যায়। বড়ো ভাষাত ‘বৈছাগু’ শব্দত ‘বৈছা’ৰ অৰ্থ বছৰ আৰু ‘আগু’ৰ অৰ্থ প্ৰথম মাহ বুলি ব্যাখ্যা কৰা হয়।

বড়ো ভাষাৰ আন এক ব্যাখ্যা অনুসৰি, ‘বি’ৰ অৰ্থ খোজা বা মগা আৰু ‘হু’ৰ অৰ্থ আজৰি লোৱা। ইয়াৰ উপৰি টাই ভাষাৰ ‘পৈ-হু’ শব্দৰ পৰাও ‘বিহু’ শব্দৰ অপভ্ৰংশ ঘটিব পাৰে বুলি একাংশ পণ্ডিতে মত প্ৰকাশ কৰিছে। ইয়াত ‘পৈ’ৰ অৰ্থ উৎসৱ আৰু ‘হু’ৰ অৰ্থ গৰু বুলি ধৰা হয়।

আনহাতে, কিছুমান পণ্ডিতে সংস্কৃত ‘বিষুৱ’ বা ‘বিষুৱণ’ শব্দৰ পৰাও ‘বিহু’ শব্দৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে। কিন্তু অসমৰ বিভিন্ন থলুৱা জনজাতীয় ভাষা, লোকবিশ্বাস আৰু সংমিশ্ৰিত লোকসংস্কৃতিৰ সৈতে ‘বিহু’ উৎসৱৰ গভীৰ সম্পৰ্ক বিবেচনা কৰিলে, থলুৱা জনজাতীয় ভাষা আৰু অসমৰ সমন্বিত লোকসংস্কৃতিৰ পৰাই ‘বিহু’ শব্দটোৰ উৎপত্তি হোৱা ধাৰণাটো অধিক যুক্তিসংগত বুলি বহুতে বিবেচনা কৰে।

৩। হুঁচৰিৰ উৎপত্তি আৰু ক্রমবিকাশৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।

উত্তৰঃ হুঁচৰিৰ উৎপত্তি: প্ৰথম অৱস্থাত পথাৰত বা গছৰ তলত ডেকা-গাভৰুৱে কৰা বিহু কালক্ৰমত গৃহস্থৰ চোতাললৈ আহিল আৰু ইয়াকে ‘হুঁচৰি’ বোলা হ’ল[। ‘হুঁচৰি’ শব্দটো টাই-আহোম ভাষাৰ ‘ৰুছেংৰী’, কছাৰী শব্দ ‘হা-চৰি’ (মাটিত চৰি-ফুৰি গোৱা) বা টাই-চীন গোটৰ ‘হু-ছা-ৰি’ (আনন্দত চিঞৰি কুশল প্ৰাৰ্থনা কৰা) শব্দৰ পৰা অহা বুলি ধাৰণা কৰা হয়।

ক্ৰমবিকাশ: আহোম স্বৰ্গদেউসকলৰ দিনত ৰাজকাৰেঙত বা বিষয়া-ডাঙৰীয়াসকলৰ চোতালত হুঁচৰি গাই আশীৰ্বাদ দিয়াৰ নিয়ম আৰম্ভ হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত সমগ্ৰ গাওঁখনৰে গৃহস্থৰ চোতালে চোতালে হুঁচৰি গোৱাৰ ৰীতি গঢ়ি উঠে। চোতালত পৰিৱেশন কৰোঁতে শালীনতা ৰক্ষা কৰিবলৈ ঈশ্বৰ প্ৰশস্তি, সৰস্বতী আৰু দেৱ-দেৱীৰ নাম তথা গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়া ঘোষা-পদ সংযোজন কৰা হয়[। এনেদৰে হুঁচৰি এক সুশৃংখলিত পৰিৱেশ্য কলালৈ ৰূপান্তৰিত হয়।

৪। ‘ৰুছেংৰী’ কি? এই শব্দৰ পৰা বিহুৰ কোনটো অনুষ্ঠানৰ উৎপত্তি হৈছে বুলি ধাৰণা কৰা হয়?

উত্তৰঃ টাই-আহোমসকলৰ চ’তৰ সংক্ৰান্তিৰ দিনা অনুষ্ঠিত ‘চুমফেং’ পূজাৰ সময়ত চুমফেংক স্নান কৰোৱা পানী গাত ছটিয়াই লৈ চুমফেংৰ চাৰিওফালে ঘূৰি ঘূৰি ঢোল-মাদলৰ চেৱে চেৱে যি নৃত্য-গীত কৰা হৈছিল, তাকে আহোম ভাষাত ‘ৰুছেংৰী’ বোলা হৈছিল। এই ‘ৰুছেংৰী’ নৃত্য-অনুষ্ঠানৰ পৰাই কালক্ৰমত বিহুৰ হুঁচৰি’ অনুষ্ঠানৰ উৎপত্তি হৈছে বুলি ধাৰণা কৰা হয়।

৫। গৱেষক-লেখকসকলে ধাৰণা কৰা অনুসৰি বিহুত নিম্নলিখিত যিকোনো এটা জনগোষ্ঠীৰ প্রভাৱৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা: 

(ক) অষ্ট্ৰিক। 

উত্তৰঃ অসমৰ ভূ-খণ্ডত অতি প্ৰাচীনকালত প্ৰৱেশ কৰা আদিম অষ্ট্ৰিক জনগোষ্ঠীৰ লোকসকলৰ কৃষিভিত্তিক সংস্কৃতি আৰু প্ৰাকৃতিক ধাৰণাসমূহ বিহু উৎসৱৰ মূল আধাৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। কৃষি কাৰ্য আৰম্ভ কৰাৰ আগে আগে বসন্তৰ আগমনত পৃথিৱীৰ উৰ্বৰতা কামনা কৰি কৰা আদিম আচাৰ-অনুষ্ঠানসমূহত অষ্ট্ৰিকসকলৰ অৱদান আছিল গুৰুত্বপূৰ্ণ। বিহুৰ সামাজিক লোকাচাৰত ব্যৱহৃত তামোল-পানৰ আদৰ-অভ্যৰ্থনা, বাঁহ-কাঠৰ ব্যৱহাৰ আৰু গছ-গছনি তথা প্ৰকৃতিৰ প্ৰতি থকা শ্ৰদ্ধাৰ ভাৱ অষ্ট্ৰিক সংস্কৃতিৰ পৰাই উৎপত্তি  হৈছে। পণ্ডিতসকলৰ মতে, বিহুৰ আদিম আৰু মৌলিক ৰূপটো অস্ট্ৰিকসকলৰ কৃষিভিত্তিক বসন্তোৎসৱৰ শিপাৰ সৈতেই গভীৰভাৱে জড়িত হৈ আছে।

(খ) তিব্বত-বর্মী। 

উত্তৰঃ খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০০-২০০০ চনৰ ভিতৰত অসমত সোমোৱা তিব্বত-বৰ্মী বা মংগোলীয় শাখাৰ বড়ো, চুতীয়া, ডিমাছা, ৰাভা, তিৱা, মিচিং আদি জনগোষ্ঠীসমূহে বিহু উৎসৱৰ নামকৰণ আৰু লোকাচাৰত আটাইতকৈ বিশাল প্ৰভাৱ পেলাইছে। ‘বিহু’ শব্দটোৰ উৎপত্তি নিজেই বড়ো-গোষ্ঠীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ সৈতে জড়িত— যেনে বড়োসকলৰ ‘বৈছাগু’ (বৈছা = বছৰ, আগু = প্ৰথম মাহ), চুতীয়াসকলৰ ‘বিছু’ বা ‘বিছী’, ডিমাছাসকলৰ ‘বিছু’ (সৰহকৈ খোজা বা প্ৰসাদ) আদি। বড়ো ভাষাৰ শব্দকোষ অনুযায়ী ‘বি’ মানে খোজা আৰু ‘হু’ মানে আজৰি লোৱা। ইয়াৰ উপৰি বিহুত পালন কৰা কাৰ্যসূচী যেনে— মেজি জ্বলোৱা, কণী যুঁজ, কুকুৰা যুঁজ, ম’হ যুঁজ, বাৰেবৰণীয়া ৰং-বিৰঙৰ বস্ত্ৰ আৰু শাৰীৰিক অংগভংগীৰে কৰা কায়িক নৃত্য-গীত আদি তিব্বত-বৰ্মী কৃষ্টিৰেই দান।

(গ) টাই-আহোম।

উত্তৰঃ ত্ৰয়োদশ শতিকাত পাটকাই পাৰ হৈ অহা টাই-আহোমসকলৰ ‘বাই-হু’ বা ‘ফি-হু’ (গৰু পূজা/উৎসৱ) আৰু ‘ৰুছেংৰী’ নৃত্য-গীতৰ পৰা বিহু আৰু হুঁচৰিৰ বিকাশ ঘটে। টাই-আহোমসকলৰ চ’তৰ সংক্ৰান্তিত ‘চুমফেং’ পূজাক কেন্দ্ৰ কৰি পানী ছটিয়াই চাৰিওফালে ঘূৰি ঘূৰি ঢোল-মাদলৰ চেৱে চেৱে কৰা ‘ৰুছেংৰী’ নৃত্যই পৰৱৰ্তী সময়ত বিহুৰ ‘হুঁচৰি’ অনুষ্ঠানলৈ ৰূপান্তৰিত হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত আহোম স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰসিংহৰ (১৬৯৬-১৭১৪) দিনত পথাৰৰ মুকলি বিহু ৰংঘৰৰ বাকৰিলৈ আনি ৰাজকীয় পৃষ্ঠপোষকতা আৰু মৰ্যাদা প্ৰদান কৰা হয়। ৰজাই হুঁচৰি দলসমূহক ৰাজকাৰেঙত সমাদৰ জনোৱা আৰু হুঁচৰিৰ আশীৰ্বাদ গ্ৰহণ কৰাৰ ৰীতি প্ৰৱৰ্তন কৰাত বিহুৱে এক সুশৃঙ্খলিত পৰিৱেশ্য কলা আৰু অভিজাত সামাজিক ৰূপ লাভ কৰে।

(ঘ) আর্য আৰু দ্রাবিড়।

উত্তৰঃ প্ৰাচীনকালত আৰ্য তথা বৈদিক সংস্কৃতিৰ প্ৰভাৱৰ ফলত বিহুত সংস্কৃত ‘বিষুৱ’ বা সংক্ৰান্তিৰ ধাৰণা আৰু গৰু পূজাক পৱিত্ৰ গৰু-সেৱা হিচাপে গণ্য কৰাৰ ধাৰণা সংযোজিত হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত বিশেষকৈ পঞ্চদশ-ষোড়শ শতিকাত শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱ আৰু মাধৱদেৱৰ নৱবৈষ্ণৱ ধৰ্মীয় আন্দোলনৰ ফলত বিহুৰ গীত-নৃত্য আৰু আচাৰ-অনুষ্ঠানত এক বিশেষ আধ্যাত্মিক পৰিৱৰ্তন আহে। হুঁচৰি আৰু বিহুনামৰ আৰম্ভণিতে ‘জয়া হৰি বলো, জয়া ৰাম বলো’, সৰস্বতী আৰু হৰিৰ প্ৰশস্তি, গায়ন-বায়নৰ আৰ্হিত প্ৰথম প্ৰণাম জনোৱা ঘোষা-পদ আৰু নামঘৰৰ আশীৰ্বাদ গ্ৰহণ আদি ৰীতি সংযোজিত হয়। বৈষ্ণৱ ধৰ্মীয় সংস্কাৰে বিহুৰ আদিম কামজ আৰু উৰ্বৰতামূলক উদ্দামতা হ্ৰাস কৰি ইয়াক সমগ্ৰ সমাজৰ বাবে গ্ৰহণযোগ্য, শ্ৰদ্ধাশীল আৰু আধ্যাত্মিকভাৱে মহিমান্বিত কৰি তুলিল।

৬। বিহুৰ কলা-কৃষ্টিয়ে প্রথমে কোন আহোম স্বৰ্গদেউৰ দিনত ৰাজ মর্যাদা লাভ কৰিছিল? এই বিষয়ে চমুকৈ লিখা।

উত্তৰঃ আহোম স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰসিংহৰ দিনত বিহুৰ কলা-কৃষ্টিয়ে প্ৰথম ৰাজ মৰ্যাদা লাভ কৰিছিল।

স্বৰ্গদেউ ৰুদ্ৰসিংহই পথাৰৰ বিহুক ৰংঘৰৰ বাকৰিলৈ আনি বিহুৱা-বিহুৱতী আৰু হুঁচৰি দলসমূহক ৰাজকীয়ভাৱে সমাদৰ আৰু পুৰস্কাৰ প্ৰদানৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল। ৰজাই হুঁচৰি দলৰ সন্মুখত মূৰ দোঁৱাই তেওঁলোকৰ আশীৰ্বাদ গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ জৰিয়তে ৰুদ্ৰসিংহই প্ৰজা বা ৰাইজৰ মৰ্যাদা ৰজাৰো ওপৰত বুলি প্ৰতিপন্ন কৰিছিল। ফলত বিহুৱে এক সুসংগঠিত পৰিৱেশ্য কলাৰ ৰূপ লাভ কৰাৰ লগতে ৰাজকীয় পৃষ্ঠপোষকতা আৰু গৌৰৱ অৰ্জন কৰে।

৭। ব্রিটিছ ৰাজত্বকালত বিহুৰ গীত- নাচৰ চৰ্চা কেনেকৈ ব্যাঘাত হৈছিল? এনে ব্যাঘাত ৰোধ কৰাত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰা কেইগৰাকীমান বিশিষ্ট ব্যক্তিৰ নাম লিখা।

উত্তৰঃ ব্ৰিটিছ ৰাজত্বকালত ইংৰাজী শিক্ষাৰে শিক্ষিত একাংশ লোক আৰু অনা-অসমীয়া আমোলা-মহৰীয়ে বিহুৰ গীত-নাচক অশ্লীল বুলি অপপ্ৰচাৰ চলাইছিল। ১৮৯৮ চনত বুদ্ধীন্দ্ৰনাথ দিলিহিয়াল ভট্টাচাৰ্যই The National Guardian কাকতত ‘The Assamese Bihoo’ নামৰ প্ৰবন্ধ লিখি বিহু বন্ধ কৰিবলৈ চৰকাৰক আহ্বান জনায়। ইয়াৰ ফলত ১৮৯৯ চনৰ প্ৰথম ভাগত ব্ৰিটিছ চৰকাৰে বিহু নিষিদ্ধ কৰাৰ আদেশ জাৰি কৰে।     

এনে ব্যাঘাত ৰোধ কৰাত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰা কেইগৰাকীমান বিশিষ্ট ব্যক্তিৰ নাম হ’ল-

(i) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা। 

(ii) বলীনাৰায়ণ বৰা। 

(iii) চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা।  

(iv) পদ্মনাথ গোঁহাইবৰুৱা।  

(v) আনন্দ দাস আৰু মইমত টাটিঙা বৰা। 

৮। বিহু নিষিদ্ধকৰণত বাধা দিয়াত মইমত টাটিঙা বৰাৰ অৱদানৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।

উত্তৰঃ ব্ৰিটিছ শাসনকালত বিহুক অশ্লীল বুলি অপপ্ৰচাৰ চলাই ইয়াক নিষিদ্ধ কৰাৰ চেষ্টা কৰা হৈছিল। সেই সময়ত মইমত টাটিঙা বৰাই বিহু নিষিদ্ধকৰণৰ বিৰুদ্ধে মাত মাতি বিহুৰ স্বকীয়তা আৰু পৰম্পৰা ৰক্ষাৰ ক্ষেত্ৰত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। তেওঁৰ দৰে বহুজনৰ প্ৰচেষ্টাৰ ফলত বিহুৰ ওপৰত জাপি দিয়া বাধা আঁতৰোৱাৰ পথ মুকলি হয় আৰু বিহুৰ গীত-নাচৰ পৰম্পৰা অপৰিবৰ্তিত থাকে।   

৯। চমু পৰিচয় দিয়া:

(ক) ব’হাগ বিহু।

উত্তৰঃ ব’হাগ বিহু অসমৰ জাতীয় উৎসৱ। ই ব’হাগ মাহৰ সংক্ৰান্তিৰ পৰা সাতদিনলৈ পালন কৰা হয়। এই বিহু নতুন বছৰৰ আৰম্ভণি আৰু বসন্ত ঋতুৰ আগমনৰ প্ৰতীক। বিহু গীত, বিহু নৃত্য, হুঁচৰি, জেং বিহু আদি ইয়াৰ প্ৰধান আকৰ্ষণ। ই মানুহৰ মাজত আনন্দ, মিলন আৰু ভাতৃত্ববোধৰ সৃষ্টি কৰে।

(খ) মাঘ বিহু।

উত্তৰঃ মাঘ বিহু বা ভোগালী বিহু হৈছে ভোগ আৰু আনন্দৰ উৎসৱ। ই পুহ মাহৰ সংক্ৰান্তিৰ দিনা পালন কৰা হয়। এই সময়ত খেতিৰ কাম প্ৰায় শেষ হয় আৰু কৃষকৰ ঘৰত নতুন ধান-চাউলৰ সমৃদ্ধি আহে। উৰুকাৰ ভোজ, মেজি জ্বলোৱা, ভেলাঘৰ আৰু বিভিন্ন পৰম্পৰাগত খেল-ধেমালি মাঘ বিহুৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য।

(গ) কাতি বিহু।

উত্তৰঃ কাতি বিহু বা কঙালী বিহু কাতি মাহৰ সংক্ৰান্তিৰ দিনা পালন কৰা হয়। এই সময়ত কৃষকৰ ভঁৰাল প্ৰায় খালী থাকে আৰু খেতিপথাৰত শস্যৰ বৃদ্ধি হৈ থাকে। সেয়ে এই বিহুত আনন্দ-উৎসৱৰ পৰিৱৰ্তে ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠান আৰু প্ৰাৰ্থনাক অধিক গুৰুত্ব দিয়া হয়। তুলসীৰ তলত আৰু খেতিপথাৰত চাকি জ্বলাই শস্যৰ মংগল আৰু ভাল উৎপাদনৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰা হয়।

১০। সাতবিহুৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।

উত্তৰঃ ব’হাগ বিহু সাতদিন ধৰি পালন কৰা হয় আৰু এই সাতটা দিনক একেলগে সাতবিহু বুলি কোৱা হয়। সাতবিহুৰ প্ৰতিটো দিনৰ নিজস্ব পৰম্পৰা আৰু আচাৰ-অনুষ্ঠান আছে। এই সময়ছোৱাত গৰু বিহু, মানুহ বিহু, গোসাঁই বিহু আদি পালন কৰাৰ লগতে আত্মীয়-স্বজনৰ ঘৰলৈ গৈ শুভেচ্ছা জনোৱা, আশীৰ্বাদ লোৱা আৰু হুঁচৰি-গীত-নৃত্যৰ জৰিয়তে আনন্দ-উৎসৱ কৰা হয়। সাতবিহুৱে অসমীয়া সমাজৰ মিলন, সৌহাৰ্দ্য আৰু লোকসংস্কৃতিৰ সুন্দৰ প্ৰকাশ ঘটায়।