SEBA Class 7 Science Important Chapter 9 প্ৰকৃতিত তাপৰ সঞ্চালন

SEBA Class 7 Science Important Chapter 9 প্ৰকৃতিত তাপৰ সঞ্চালন Question Answer Assamese Medium As Per SCERT New Syllabus to each chapter is provided in the list so that you can easily browse through different chapters SEBA Class 7 Science Important Chapter 9 প্ৰকৃতিত তাপৰ সঞ্চালন Solutions and select need one. SEBA Class 7 Science Additional Notes in Assamese Download PDF. SCERT Class 7 Science Important Solutions New Textbook in Assamese.

SEBA Class 7 Science Important Chapter 9 প্ৰকৃতিত তাপৰ সঞ্চালন

Also, you can read the SCERT book online in these sections Solutions by Expert Teachers as per State Council of Educational Research and Training (SCERT) Book guidelines. SCERT Class 7 Amar Bijnan (Science) Additional Solutions are part of All Subject Solutions. Here we have given SCERT Class 7 Amar Bijnan (Science) Important Question Answer for All Chapters, You can practice these here.

প্ৰকৃতিত তাপৰ সঞ্চালন

Chapter: 9

IMPORTANT QUESTION ANSWER

চমু প্ৰশ্ন উত্তৰ:

১। পৰিবহণ কাক বোলে?

উত্তৰঃ যি প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে পদাৰ্থৰ কণিকাবোৰৰ স্থানান্তৰ নোহোৱাকৈ কোনো বস্তুৰ উষ্ণ প্ৰান্তৰপৰা শীতল প্ৰান্তলৈ তাপ সঞ্চালন হয়, তাক তাপৰ পৰিবহণ বোলে।

২। পৰিচলনৰ সংজ্ঞা দিয়া।

উত্তৰঃ পৰিচলন হ’ল তৰল আৰু গেছীয় পদাৰ্থত তাপ সঞ্চালন হোৱা এটা প্ৰক্ৰিয়া, য’ত পদাৰ্থৰ কণিকাবোৰে এঠাইৰ পৰা আন এঠাইলৈ গতি কৰাৰ ফলত তাপ সঞ্চালিত হয়।

৩। বিকিৰণ কি?

উত্তৰঃ কোনো মাধ্যমৰ প্ৰয়োজন নোহোৱাকৈ এটা বস্তুৰপৰা আন এটা বস্তুলৈ তাপ সঞ্চালিত হোৱা প্ৰক্ৰিয়াটোক বিকিৰণ বোলা হয়।

৪। তাপৰ সুপৰিবাহী পদাৰ্থ কি?

উত্তৰঃ যিবোৰ বস্তুৰ মাজেৰে সহজে তাপ সঞ্চালিত হ’ব পাৰে, যেনে— ধাতু, সেইবোৰক তাপৰ সুপৰিবাহী পদাৰ্থ বোলা হয়।

৫। তাপৰ কু-পৰিবাহী পদাৰ্থ কি?

উত্তৰঃ যিবোৰ বস্তুৰ মাজেৰে সহজে তাপ সঞ্চালিত হ’ব নোৱাৰে, যেনে— কাঠ, প্লাষ্টিক আৰু বায়ু, সেইবোৰক তাপৰ কু-পৰিবাহী বা অপৰিবাহী পদাৰ্থ বোলা হয়।

৬। ধোঁৱা কিয় ওপৰলৈ উৰি যায়?

উত্তৰঃ ধোঁৱা হৈছে গৰম গেছ আৰু ক্ষুদ্ৰ ক্ষুদ্ৰ কণিকাৰ মিশ্ৰণ। যিহেতু ধোঁৱা চাৰিওফালৰ বায়ুতকৈ উষ্ণ, সেয়েহে ই পাতল হয় আৰু ওপৰলৈ উঠি যায়।

৭। অনুপ্ৰৱেশ কি?

উত্তৰঃ মাটি আৰু শিলৰ মাজেৰে পানী নিগৰি ভূ-পৃষ্ঠৰ তললৈ যোৱা প্ৰক্ৰিয়াক পানীৰ অনুপ্ৰৱেশ বুলি কোৱা হয়।

৮। ভূগৰ্ভস্থ পানী কি?

উত্তৰঃ পৃথিৱীৰ ভূ-পৃষ্ঠৰ তলত মাটি আৰু শিলৰ মাজৰ ঠাইবোৰত জমা হৈ থকা পানীকেই ভূগৰ্ভস্থ পানী বোলা হয়।

৯। জলধাৰী শিলাস্তৰ কি?

উত্তৰঃ ভূগৰ্ভস্থ পানী জমা হৈ থকা মাটিৰ তলৰ গেদীয় শিল আৰু শিলাস্তৰবোৰক জলধাৰী শিলাস্তৰ বোলা হয়।

১০। কোন ৰঙৰ বস্তুবোৰে তাপ বেছিকৈ শোষণ কৰে?

উত্তৰঃ ক’লা বা গাঢ় ৰঙৰ বস্তুবোৰে বগা বা পাতল ৰঙৰ বস্তুতকৈ অধিক তাপ শোষণ কৰে।

মধ্যমীয়া বা দীঘল প্ৰশ্ন উত্তৰ:

১। ধাতুৰ দণ্ডত তাপৰ পৰিবহণ দৰ্শাবলৈ এটা পৰীক্ষা বৰ্ণনা কৰা।

উত্তৰঃ পৰিবহণ প্ৰক্ৰিয়াটো বুজিবলৈ, এডাল ধাতুৰ দণ্ডত মমৰ সহায়ত তিনিটা আলপপিন (A, B, C) নিৰ্দিষ্ট দূৰত্বত লগাই লোৱা হয়। দণ্ডডাল আনুভূমিকভাৱে ষ্টেণ্ডত ৰাখি তাৰ এটা মূৰ জুই বা মমবাতিৰে গৰম কৰিলে দেখা যায় যে জুইৰ একেবাৰে ওচৰত থকা পিনটো (A) প্ৰথমে খহি পৰে। তাৰ পাছত ক্ৰমে B আৰু শেষত C পিনটো খহি পৰে। ইয়াৰ পৰা বুজা যায় যে তাপ দণ্ডডালৰ গৰম প্ৰান্তৰ পৰা আনটো শীতল প্ৰান্তলৈ ক্ৰমান্বয়ে সঞ্চালিত হৈছে।

২। জলবতাহ বা জলবায়ুৰ ক্ৰিয়াবিধি বৰ্ণনা কৰা।

উত্তৰঃ দিনৰ ভাগত স্থলভাগ বা মাটি পানীতকৈ সোনকালে গৰম হয়। ফলত স্থলভাগৰ ওপৰৰ বায়ু গৰম হৈ প্ৰসাৰিত হয় আৰু ওপৰলৈ উঠি যায়, যাৰ ফলত তাত এক খালী ঠাইৰ সৃষ্টি হয়। সাগৰৰ ওপৰত থকা শীতল বায়ুয়ে এই খালী ঠাই পূৰাবলৈ সাগৰৰ পৰা স্থলভাগলৈ গতি কৰে। সাগৰৰ ফালৰ পৰা অহা এই বতাহক জলবতাহ বোলে।

৩। শীতকালত আমি ঊণৰ কাপোৰ পিন্ধিবলৈ কিয় পছন্দ কৰোঁ?

উত্তৰঃ ঊণৰ কাপোৰৰ আঁহবোৰৰ মাজত বায়ু আৱদ্ধ হৈ থাকে। যিহেতু বায়ু এবিধ তাপৰ কু-পৰিবাহী পদাৰ্থ, সেয়েহে ই আমাৰ শৰীৰৰ তাপ বাহিৰৰ ঠাণ্ডা পৰিৱেশলৈ ওলাই যোৱাত বাধা দিয়ে। ফলত আমি গৰম অনুভৱ কৰোঁ।

৪। উদ্ধাৰ কম্বল বা মহাকাশ কম্বলে (Space blankets) হাইপোথাৰ্মিয়া ৰোধ কৰাত কেনেকৈ কাম কৰে?

উত্তৰঃ এই কম্বলবোৰ এলুমিনিয়ামৰ পাতল তৰপেৰে আবৃত লঘু ওজনৰ প্লাষ্টিকৰ পাতৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা হয়। ইয়াৰ এলুমিনিয়ামৰ পৃষ্ঠই শৰীৰৰ পৰা বিকিৰিত হোৱা তাপক পুনৰ শৰীৰৰ ফালে ঘূৰাই পঠিয়াই দিয়ে। লগতে ই বতাহ আৰু পানীৰ প্ৰতিবন্ধক হিচাপে কাম কৰি পৰিচলন প্ৰক্ৰিয়াৰে শৰীৰৰ তাপ ওলাই যোৱাত বাধা দিয়ে।

৫। পৰীক্ষাগাৰৰ উদাহৰণসহ তৰল পদাৰ্থত পৰিচলন প্ৰক্ৰিয়া কেনেকৈ ঘটে বৰ্ণনা কৰা।

উত্তৰঃ এটা বিকাৰত পানী লৈ তাৰ তলিত পটাছিয়াম পাৰমাঙ্গানেটৰ সৰু টুকুৰা এটা পেলাই তলৰ পৰা গৰম কৰিলে দেখা যায় যে এটা ৰঙীন পটি পানীৰ তলিৰ পৰা ওপৰলৈ উঠি গৈছে আৰু তাৰ কাষেৰে পুনৰ তললৈ নামি আহিছে। ইয়াৰ কাৰণ হ’ল— পানীখিনি গৰম হৈ প্ৰসাৰিত আৰু পাতল হোৱাৰ ফলত ওপৰলৈ উঠি যায়, আৰু ওপৰৰ তুলনামূলকভাৱে চেঁচা গধুৰ পানী তললৈ নামি আহে। এইদৰে তৰল পদাৰ্থত পৰিচলন ঘটে।

৬। বোকামাটি, বালি আৰু শিল-বালিৰ মাজেৰে হোৱা পানীৰ নিগৰা কাৰ্যৰ তুলনা কৰা।

উত্তৰঃ শিল-বালিৰ মাজেৰে পানী আটাইতকৈ বেগেৰে নিগৰি ওলাই যায়, কাৰণ ইয়াৰ কণিকাবোৰ ডাঙৰ আৰু সেইবোৰৰ মাজত ফাঁক বেছি থাকে। বালিৰ মাজেৰে পানী মজলীয়া গতিৰে পাৰ হয়। আনহাতে, বোকামাটিৰ কণিকাবোৰ অতি ক্ষুদ্ৰ আৰু ঘন হোৱা বাবে ইয়াৰ মাজেৰে পানী আটাইতকৈ লাহেকৈ বা লেহেমীয়া গতিতে নিগৰি ওলায়।

৭। ভূগৰ্ভস্থ পানীৰ অভাৱৰ কাৰণ কি আৰু ইয়াক কেনেকৈ পুনৰ পূৰাব পাৰি?

উত্তৰঃ জনসংখ্যা বৃদ্ধিৰ বাবে অত্যাধিক পানী পাম্প কৰি উলিওৱা আৰু পথ, অট্টালিকা আদি পকী নিৰ্মাণ কাৰ্য বৃদ্ধি পোৱাৰ ফলত পানী মাটিৰ তলেৰে নিগৰি যোৱাত বাধা পোৱাটোৱেই ভূগৰ্ভস্থ পানীৰ অভাৱৰ মূল কাৰণ। বৰষুণৰ পানী সংৰক্ষণ কৰি বা ‘ৰিচাৰ্জ পিট’ নিৰ্মাণ কৰি পানী পুনৰ মাটিৰ তললৈ পঠিয়াই ভূগৰ্ভস্থ পানীৰ ভঁৰাল পুনৰ ভৰাব পাৰি।